Opieka nad osobami starszymi w Wielkiej Brytanii

Standardy opieki w UK

W tym artykule chciałabym podzielić się swoimi doświadczeniami zdobytymi w Wielkiej Brytanii, gdzie miałam okazję pracować przez kilka lat, jako opiekun i koordynator opieki w jednym z domów opieki. Po powrocie z UK miałam również możliwość przekonać się jak wygląda praca opiekunek w polskich domach opieki.
W oparciu o moje doświadczenia mogę stwierdzić jednoznacznie, że osoby starsze w Wielkiej Brytanii obdarzane są wielkim szacunkiem zarówno ze strony rodziny, jak i samego Państwa.

Wielka Brytania od lat dba o to, by społeczeństwo uzyskało jak najwyższy standard opieki, szczególnie w momencie wejścia w tak zwaną jesień życia swoich obywateli. Usługi opiekuńcze obejmują wsparcie materialne, praktyczne oraz społeczne. Jednymi słowy: służby państwowe oraz prywatne firmy opiekuńcze są dobrze przygotowane do pełnienia funkcji jaką jest opieka nad osobami starszymi.

Niestety, z przykrością stwierdzam, że polskie społeczeństwo musi jeszcze długo poczekać na to, by opieka nad  osobami starszymi była świadczona na podobnym poziomie do dawno przyjętych standardów opiekuńczych wytyczonych przez Wielką Brytanię.

Standardy opieki w UK
Kraje wysokorozwinięte promują wysokie standardy w zakresie opieki nad osobami starszymi – udostępniono z zasobów Flickr

Proces weryfikacji kandydata na opiekuna osób starszych

W Wielkiej Brytanii, między innymi, w trosce o seniora dba się o to, by opieka była świadczona na najwyższym poziomie. Dlatego osoby chcące zostać opiekunami poddawane są surowej weryfikacji.
Firma świadcząca usługi opieki nad osobami starszymi zobligowana jest w pierwszej kolejności do sprawdzenia kandydata pod względem niekaralności. Każdy potencjalny opiekun musi uzyskać zaświadczenie, że nie był karany. Weryfikacja trwa ok. 2 miesiące i ma na celu wykluczenie osób skazanych wyrokiem sądowym głównie za kradzieże, molestowanie, znęcanie fizyczne lub psychiczne.

W przypadku, gdy osoba ubiegająca się o pracę jest obcokrajowcem, to kolejny etapem zatrudnienia jest sprawdzenie poziomu znajomości języka angielskiego. Tu dodać można, że kilka lat wcześniej podstawy językowe były wystarczające. Niestety czasy się zmieniają i obecnie trzeba znać język angielski na bardzo dobrym poziomie. Bez znajomości języka nie da się bowiem załatwić wielu spraw np. w urzędzie, u lekarza, aptece itp., a jak wiadomo kompetencje komunikacyjne opiekuna osób starszych stanowią priorytet. Poza tym obowiązkowe testy na komputerze, po których wykonaniu uzyskuje się teoretyczną wiedzę, zmuszają do posiadania przez kandydata umiejętności pisania i czytania w języku angielskim.
Dodatkowo prowadzi się z przyszłym opiekunem szereg rozmów, mających na celu upewnienie się, że kandydat posiada odpowiednie kompetencje i jest gotowy do tak ciężkiej, obciążającej fizycznie i psychicznie pracy.

Obligatoryjne szkolenia

Następnym krokiem są szkolenia, które są obowiązkowe. Bez zdobycia wiedzy teoretycznej i praktycznej, nie ma możliwości podjęcia pracy w charakterze opiekuna osób starszych.
Szkolenia obejmują tematykę ważnych pojęć, między innymi: indywidualne podejście do osoby starszej, praca z trudnym seniorem, osobami agresywnymi, wyjaśnienie istoty choroby otępiennnej, Alzheimera, Parkinsona, i wielu innych schorzeń wieku starszego. Ważne jest zapoznanie się z profilaktyką odleżynową, zasadami higieny i pielęgnacji osób starszych, jak również higieny pożywienia. Oczywiście nie można pominąć szkolenia z zakresu udzielania pierwszej pomocy, tak niezbędnej w życiu codziennym. Ważne również jest odbycie kursu z administrowania i podawania leków. Każde szkolenie kończy się egzaminem wewnętrznym, po którym otrzymuje się certyfikat.

Stosowane ułatwienia

Każdy z domów opieki dla osób starszych, niesamodzielnych i chorych posiada niezbędne wyposażenie, służące do transportu podopiecznego i mające na celu zabezpieczenie komfortu funkcjonowania osoby starszej. Nie bez znaczenia jest również bezpieczeństwo opiekuna. Istnieją podnośniki dla osób obłożnie chorych, specjalne prześcieradła do transportu chorego, tzw. łatwoślizgi, czy pasy ułatwiające przemieszczanie osób starszych. Standardem w pokojach podopiecznych są łóżka rehabilitacyjne. Każde łóżko wyposażone jest w materac przeciwodleżynowy.

W domach opieki jest dużo osób leżących, a jak wiadomo brak odpowiedniego sprzętu może doprowadzić do powstania odleżyn, których proces gojenia trwa długo. Dla osób, które mają problem z chodzeniem, wykonuje się pod zamówienie odpowiednie fotele specjalizowane. Są one wyprofilowane pod sylwetkę i dostosowane do stanu zdrowia osoby starszej. Na takim fotelu podopieczny może przesiedzieć większość dnia, wykonując różne czynności dnia codziennego, jak; czytanie, pisanie, jedzenie, oglądanie telewizji, może też uczestniczyć w zajęciach aktywizujących. Z funkcjonowaniem danego fotela, dla kogo służy i jak go uruchamiać muszą się również zapoznać potencjalni pracownicy domu opieki.

Szkolenia praktyczne – learning by doing

Opiekunowie przed rozpoczęciem pracy zobligowani są do zapoznania się z obsługą każdego ze sprzętu służącego do pracy, jaką jest opieka nad osobami starszymi. Podczas szkoleń mają oni możliwość przekonania się jak działają poszczególne sprzęty np. testując je na sobie. Uczestnicy szkolenia mocują ochotnika w urządzeniu do przenoszenia i w asyście innych osób zostaje on np. transportowany z jednego miejsca do drugiego.

Doskonałe zobrazowanie świata osoby starszej daje opiekunowi tzw. kamizelka symulująca wiek. Zakładając ją przyszli opiekunowie mają okazję na własnej skórze przekonać się co odczuwa osoba starsza, jakie dolegliwości jej towarzyszą. Jest to skuteczna metoda, która pozwala wczuć się w położenie osoby w podeszłym wieku.

Dwóch opiekunów do opieki nad osobą leżącą

Na dyżur przy osobie leżącej wyznaczonych jest zawsze dwóch opiekunów. Niektórych maszyn nie może obsługiwać jedna osoba, a gdy senior jest leżący, to kategorycznie nie wolno czynności pielęgnacyjno- higienicznych wykonywać jednemu opiekunowi. Zawsze wtedy przy podopiecznym musi być ich dwóch. Nie chodzi tu o bezpieczeństwo samego podopiecznego, ale również pracujących przy nim osób.
Ciekawostką jest to, że w niektórych domach opieki normą jest to, że do opieki nad kobietą wyznacza się tylko i wyłącznie kobiety, mężczyzną natomiast mogą zajmować się opiekunowie obu płci.

Ważne zachowanie intymności i prywatności podopiecznego

Osoby starsze boją się nowości, często nie chcą korzystać z podnośników, reagują stresem, krzykiem, wręcz agresją. Dlatego przed podjęciem jakichkolwiek czynności przy użyciu maszyny obowiązkiem opiekuna jest wyjaśnienie na czym ma polegać jego transport. Tu zaznaczę, że wykonując jakiekolwiek czynności przy podopiecznym należy mu ze spokojem i cierpliwością tłumaczyć co po sobie nastąpi. Podopieczny musi wiedzieć i być przygotowany, że np. w danej chwili zamierzamy zdjąć skarpetki, by posmarować kremem nogi, bądź tłumaczymy, że za chwilę użyjemy gąbki z wodą do przemycia jego twarzy, itp. Tym samym bardzo szanuje się prywatność osoby starszej.

Kiedy wykonuje się czynności higieniczno-pielęgnacyjne bezwzględnie należy zachować zasady intymności, np.z pokoju muszą wyjść inne osoby, jak goście, panie sprzątające, inni opiekunowie. Wtedy przy podopiecznym może być przydzielony opiekun, lub w razie gdy jest on leżący – dwóch opiekunów. Drzwi muszą być bezwzględnie zamknięte, a okna zasłonięte, musi zapanować atmosfera odpowiednia dla wykonywania czynności intymnych.

Zadowolona podopieczna domu spokojnej starości w Wielkiej Brytanii
Standardy opieki nad starszymi w Wielkiej Brytanii są na wyjątkowo wysokim poziomie – udostępnione z zasobów Flickr

Mała nieuwaga grozi utratą pracy

Trzeba bardzo uważać również na to co się mówi i jakim tonem do podopiecznego. W myśleniu Anglików tonacja głosu ma ogromne znaczenie. Krzyk opiekuna, zmienne nastroje, niestabilność to wszystko może przyczynić się również do zwolnienia osoby przez pracodawcę. Próbując dostać pracę w kolejnym ośrodku lub w innej firmie, opiekun zostanie staranie sprawdzony u poprzedniego pracodawcy. Na tej podstawie otrzyma angaż lub nie. Opiekunowie zatem muszą bezwzględnie przestrzegać wszelkich norm, procedur i zasad. Są one na bieżąco, starannie sprawdzane przez służby nadzorujące opiekę.

Restrykcje

Jeżeli opiekunowi udowodni się, znęcanie nad podopiecznym, niewłaściwe wykonywanie obowiązków lub kradzież, zwalnia się go dyscyplinarnie włącznie z wpisem do akt. Skutkuje to niemożnością wykonywania tego zawodu na terenie całego Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii.

Higiena pracy w Anglii

W Wielkiej Brytanii, z jednej strony praca w opiece jest o wiele prostsza, chociażby dlatego, że ludzi wyręczają urządzenia, które bardzo ułatwiają codzienne funkcjonowanie osobie starszej, chorej i niesamodzielnej. Tym samym opiekunom jest dużo lżej sprawować opiekę. Z drugiej jednak strony, pojawia się ogrom przepisów, norm, procedur, do których należy się stosować i bezwzględnie ich przestrzegać. Anglicy ogromną wagę przywiązują do bezpieczeństwa zarówno podopiecznego, jak i opiekuna. Potwornie przestrzegana jest higiena pracy, między innymi, pracownicy są wyrywkowo sprawdzani z techniki mycia rąk.

Nie wspomnę, że wszelkie czynności pielęgnacyjno-higieniczne podopiecznym należy wykonywać w rękawiczkach i specjalnych fartuchach. Natomiast nie wolno przy podopiecznym nosić rękawiczek, jeśli jest np. karmiony. Poza tym inne fartuchy do pracy przy osobach starszych zakłada się do pielęgnacji i higieny, inne do podawania posiłków, znów inne gdy podawane są leki.

Raportowanie

Wszelkie zachowania podopiecznego należy na bieżąco monitorować, notować co robił, ile płynów przyjął, jak dużo zjadł każdego dnia, o której godzinie nastąpiła zmiana pozycji ciała. Trudnych podopiecznych należy permanentnie obserwować i prowadzić na bieżąco notatki co każde 30, a nawet 15 minut. Notowane są również wszelkie wizyty gości, godziny posiłków, czy dany podopieczny np. oddał stolec. Sporządza się specjalne raporty, które muszą zostać każdorazowo podpisane przez osobę nadzorującą dyżur danego dnia.

Wyrównywanie standardów

W Polsce miałam okazje odwiedzić kilka domów opieki nad osobami starszymi. Niestety i z przykrością muszę przyznać, że panuje w nich inna kultura opieki.  Po moich wizytach z niesmakiem stwierdzam, że opiekunowie pracujący tam mają niewielka wiedzę na temat tego, jak dbać całościowo o podopiecznego. Osoby starsze pozostawiane są często same sobie, niejednokrotnie widziałam jak prosiły o pomoc i jej na czas nie otrzymały. Sama zresztą w imieniu jednego podopiecznego poprosiłam o wsparcie, odzewu nie zauważyłam.

Bardzo mocno dotknęła mnie sytuacja, kiedy podczas toalety wieczornej osoby starsze myte były przez personel bez zachowania jakichkolwiek warunków intymności. Drzwi od pokoi podczas wykonywania toalety były otwarte, okna odsłonięte, w pokojach znajdowali się inni podopieczni. Nie były zastosowane środki higieny, a i sami opiekunowie rozmawiali między sobą o swoich prywatnych sprawach. Byłoby to karygodne i nie do przyjęcia w jakimkolwiek domu opieki w Wielkiej Brytanii.

Miałam również okazję zauważyć, że większość prac przy podopiecznym wykonuje się ręcznie, zapominając przy tym o własnym zdrowiu, a przede wszystkim kręgosłupie. Podejrzewam, że jeśli któryś z ośrodków posiada odpowiedni sprzęt, to często staje się on przedmiotem muzealnym. By móc z czegoś korzystać trzeba znać zastosowanie i obsługę. To z kolei wiąże się z przeszkoleniem personelu. Bardzo widoczny jest, nawet w prywatnych domach opieki brak pracowników.

Opiekunowie powinni zajmować się tylko i wyłącznie podopiecznymi, i poświęcać im tyle czasu ile potrzebują. Ze względu na deficyt personelu, wielu opiekunów nie może wykonywać swoich obowiązków należycie, gdyż dodatkowe prace, jak: sprzątanie, prasowanie, czy zmywanie naczyń, również należą do zakresu ich obowiązków. I jak tu znaleźć czas dla osoby starszej, która ogromnie potrzebuje poświęcenia uwagi?

Niestety, tak oczywiste zasady ogólnej dbałości o podopiecznych w ośrodkach całodobowych w naszym kraju jeszcze nie panują, a osoby starsze często traktowane są przedmiotowo.
Jeżeli w Anglii, po szkoleniach opiekun nie będzie stosował się do wyżej podanych, przykładowych procedur, grozi mu to zerwaniem kontraktu, tym samym utratą pracy. Zostaje to również odnotowane w jego dokumentacji, co w przypadku starania się o stanowisko opiekuna w innym domu opieki, może zaważyć na jego dalszej karierze.

Podsumowanie

Mam wrażenie, że rodziny często nie wiedzą, jak wygląda życie ich bliskich w domu opieki i nie mają pojęcia o pracy zatrudnionych opiekunów. Z pewnością upewniają się w przekonaniu, że ich bliscy mają najlepszą z możliwych opiek. Podopieczni nie skarżą się, chociażby ze względu na strach przed gorszym traktowaniem ich przez personel.

Po moich licznych doświadczeniach w Wielkiej Brytanii i Polsce mogę doradzić rodzinom, że zanim zdecydują się na umieszczenie swojego bliskiego w domu opieki, powinny ze spokojem podejść do tematu. Należy wziąć pod uwagę wszystkie plusy i minusy takiej opieki. Może warto zorganizować naradę rodzinną. Nie znaczy to, że neguję decyzje podjęte przez rodziny o umieszczeniu bliskiego w ośrodku.

Bywają przecież sytuacje kiedy nie ma innej możliwości zapewnienia opieki. Jednakże proponuję dokładnie przejrzeć  portale internetowe, poczytać opinie dotyczące danego ośrodka, firmy, samemu wybrać się do miejsca gdzie ma przebywać np. nasz rodzić. Zachęcam, by zorientować się jakie inne alternatywne formy opieki istnieją na rynku. Opiekę dostarczają również prywatne firmy, które oferują pomoc całodobową w zakresie opieki. Chodzi tu o dobro naszego bliskiego, bo skoro ma skorzystać z opieki, niech będzie to opieka na najwyższym poziomie, opieka która pozwoli spokojnie doczekać końca.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

® 2018 - 2019 - Wszelkie prawa zastrzeżone - jesiennie.pl